Oostende - Masterplan Parc Royal

De stad Oostende zoekt een ontwerper voor de opmaak van een masterplan voor Parc Royal, een iconische site aan zee die erfgoed, klimaatadaptatie, mobiliteit en inclusie samenbrengt. Het proces omvat twee fasen: de opmaak van een masterplan en ontwikkelingsstrategie voor Parc Royal en de volledige studieopdracht voor de publieke ruimte van een eerste deelproject, Thermae Palace. De stad Oostende voorziet voor het masterplan, de participatie en communicatie € 289 256  excl. btw en voor de studieopdracht € 1.239.669 excl. btw en erelonen. 

Oostende, dé stad aan zee, is het kloppende hart van de Belgische kust. Met haar 72.500 inwoners en een stedelijke agglomeratie van 150.000 inwoners ontvangt ze jaarlijks meer dan 450.000 verblijfstoeristen. In haar dynamiek, rijke maritieme geschiedenis en uitgesproken culturele traditie combineert Oostende ruwheid met verfijning.

Het studiegebied voor deze opdracht spreekt tot de verbeelding: het is een zone waar België zich letterlijk naar de Noordzee opent. Hier worden iconische gebouwen – de Koninklijke Gaanderijen, het Thermae Palace, de Koninklijke Villa, de Wellington Hippodroom en de modernistische Royal Palace-woonflat – omringd door een Belle Époque-wijk en het Westerkwartier, een levendige volksbuurt. Naast erfgoed vind je er hedendaagse voorzieningen zoals de bibliotheek, het kunstencentrum Kaap en het revalidatiecentrum Klief. Het is een plek waar verleden en toekomst, land en zee elkaar ontmoeten. Het is ook een plek van tegenstellingen, verwarring en controverse. Hoe de visionaire urbanistische talenten van Leopold II blijven waarderen zonder de donkere, onmenselijke erfenis uit de koloniale periode te negeren?

Na de sloop van het zwembadcomplex aan de Koninginnelaan in 2023 kwam een terrein van 1,3 hectare vrij. Dit was het startpunt voor een ambitieus project: de aanleg van een nieuw park, ingebed in een bredere visie voor het volledige gebied. De site is strategisch én kwetsbaar: ze ligt centraal in de stad, pal aan zee, maar staat onder druk van klimaatverandering. Het masterplan moet dus sterk inzetten op een waterrobuuste, droogte- en hittebestendige stad en tegelijk een verhaal vertellen dat erfgoed, mobiliteit, cultuur en sociale inclusie verenigt. 

De stad wil via de heraanleg van deze site expliciet een dialoog op gang brengen over kolonialisme en sociale rechtvaardigheid, gekoppeld aan de erfenis van Leopold II. Historische ankerpunten zoals het Thermae Palace en de Venetiaanse Gaanderijen blijven cruciaal, maar het ontwerp moet ook plaats bieden aan sterke nieuwe verhalen. 

Parc Royal moet dan ook een inclusieve ontmoetingsplek worden: een groene long voor Oostende met schuilplekken bij hittestress, ruimtes voor zorg en mentale gezondheid, spel en reflectie. De locatie biedt kansen voor een pilootproject rond duurzame energie en een voorbeeldfunctie voor multimodale mobiliteit, met een nieuwe focus op voetgangers, fietsers en openbaar vervoer. Recreatie, zachte mobiliteit en een open, toegankelijke publieke ruimte – de zogenaamde derde plek –  staan centraal. 

Het plan moet gedragen worden door de stad, haar bewoners, haar bezoekers en alle betrokken stakeholders. De stad wil dit project naar inhoud én naar vorm mee laten creëren door Oostendenaars en direct betrokken partners. De partners die op of in de nabijheid van het terrein actief zijn, zijn onder meer de biliotheek, Thermae Palace/Restotel, Klief, de Koninklijke Renvereniging, surfclub Inside Outside, Kaap, … Er wordt van de ontwerpers verwacht dat ze daar, samen met de participatieambtenaar van de stad, ruimte voor voorzien, en dit vanaf het prille begin. Uiteraard wordt er vanuit de stad ook ingezet op continue communicatie over de voortgang van het project. De ontwerper en de stad werken hiervoor nauw samen.

De ontwerper wordt uitgedaagd om een integrale en innovatieve visie te ontwikkelen met bijhorende  strategie. We zoeken naar doordachte en haalbare oplossingen op korte en langere termijn, inclusief een blik op een mogelijk verre toekomst en een stapsgewijze aanpak om daartoe te komen. Een eerste stap in de uitvoering van het masterplan is de heraanleg van de omgeving van Thermae Palace. Na de sloop van het zwembad in 2023 ontstond er een ruime open plek, centraal aan de kustlijn, middenin de stad: een locatie die ieders aandacht trekt. De bestuursploeg heeft de metamorfose van bebouwing naar park, op deze specifieke plek, met nadruk in het bestuursakkoord verankerd. De realisatie van deze deelzone van Parc Royal  wordt voorzien voor 2028 – 2029.