Burcht - De Wallen

De Schelde is geconceptualiseerd als ruggengraat en uitgewerkt met harde en zachte kaaien die het post-industriële gebied een nieuwe fundamentele collectieve structuur geven. De betonnen platformen - relieken van het industriële gebruik- en de bestaande taluds en ‘groene muren’ zijn sterk aanwezig op de site. Oude  kaarten tonen het bestaan van paden en gebouwde complexen langs het water van voor de 18de eeuw en van tijdens de vroege industrialisatie in het midden van de  19de eeuw. De oude vestingmuren die vandaag bezet zijn door De Wallen, en de aanwezigheid van belangrijke grondwerken, kunnen worden bedacht als elementen die de geluidsoverlast tegengaan. Aandacht voor de verschillende condities van de grond vormt een eerste stap in de ontwikkeling van een duurzaam ontwerp.

Het projectgebied heeft een waterfront van ongeveer 800 meter langs de Schelde. Het is een speciaal en gekoesterd landschap. Het ontwerp onderzoekt de  mogelijkheid om het waardevol landschap met potentiële groeiende biodiversiteit samen te doen gaan met de nood aan andere recreatieve, bewoonde en patrimoniale landschappen. De nieuwe toegang en het parkeergebied langs de Heirbaan, de patiowoningen langs de Kerkstraat, de nieuwe sportvoorzieningen aan de waterkant en andere thema’s zijn steeds bedacht samen met een mogelijke versterking van de natuur.

Het voorstel kan beschreven worden vertrekkende vanuit verschillende gezichtspunten. Het is ‘een ontwerp van gradiënten’ en ‘een ontwerp van plaatsen en  programma’s’. Het project moduleert de afstand tot de rivier in verschillende ruimten : de bewoonde oevers als een ritme van verschillende dieptes en verschillende relaties met het water - het groene multifunctionele tapijt met sportvoorzieningen en nieuwe woongelegenheden - het Kerkstraat-antipark - de dieper gelegen ‘groene wallen’ met sportvoorzieningen en parking - het Heirbaan-antipark. Deze diverse landschappen krijgen zowel een ecologische als een functionele dimensie. Het is ook een ‘ontwerp van verbindingen’. Links zijn belangrijk, zowel tussen dorp en rivier als tussen rivier en platteland. Ze hebben een mineraal of groen karakter naargelang hun relatie met het territorium, overlappen soms met de ‘groene muren’ en passeren de belangrijkste paden. Zo ontstaat tenslotte een ‘ontwerp van snedes’, een basreliëf op territoriale schaal.

De gemeente Zwijndrecht heeft ter hoogte van de Scheldeoever reeds grote inspanningen gedaan om een oude industriële site om te vormen tot woon- en recreatiegebied. In het kader van de afwerking van het woongebied aan de westelijke grens van Burcht, wenst de gemeente een masterplan te laten opstellen. Op basis daarvan kan het projectgebied verder worden ingevuld.
De opdracht omvat enerzijds het opmaken van voorstellen voor de afwerking van de bestaande bebouwde kom. Daarbij wordt verwacht dat tussen de Kerkstraat en de Scheldeoever een woongroep wordt ingeplant die de dorpskom vervolledigt. De vormgeving van de woongroep kan afwijken van deze van de omgeving, om het specifieke (industriële) verleden van de oeverstrook te benadrukken. De gemeente verwacht tevens dat het planningsproces leidt tot de opwaardering van het openbaar domein in functie van de bestaande bewoners, met grote aandacht voor verbindingen tussen de dorpskom en de Schelde.
Anderzijds dient een oplossing te worden geformuleerd voor de afwerking van de bebouwing van de Heirbaan ( ter hoogte van de Kampstraat ) in combinatie met de herziening van de inkom van het recreatiegebied „De Wallen”.
Voor het recreatiegebied zelf moet de bestaande infrastructuur deels herzien en deels uitgebreid worden. In grote lijnen wordt verwacht dat de georganiseerde actieve recreatie zich zal groeperen in het noordelijke deel van het gebied, terwijl de niet-georganiseerde recreatie zich langsheen de boorden van de Schelde zal situeren