Ruimte voor diversiteit: een handzame publicatie ter attentie van lokale besturen

In 2022 kenden de Vlaamse Bouwmeester en het Vlaams Architectuurinstituut een Bouwmeester Label toe aan het onderzoeksvoorstel ‘Ruimte voor diversiteit’ van 51N4E Acte & SIMPLY COMMUNITY. Het team heeft nu de inzichten uit het onderzoekstraject gebundeld in een handzame folder: een brief aan lokale beleidsmakers die werk willen maken van inclusieve publieke ruimte.  

De publieke ruimte is de plaats waar de wensen, gebruiken en noden van een onbeperkt aantal gebruikers samenkomen. Een balans vinden tussen al die wensen, gebruiken en noden is niet evident. Het stelt lokale besturen voor zware uitdagingen. Beleidsmakers worden geconfronteerd met een stijgende complexiteit, maar ook met polarisatie en angst voor verandering. Het afstemmen van ruimtelijke ingrepen met de sociale realiteit is daarom essentieel. Hoe kunnen we ervoor zorgen dat het publiek domein een ruimte is voor diverse gebruikers? Hoe wordt een straat, plein of park een plek waar mensen op verschillende manieren samen kunnen zijn? 

Om antwoorden op dergelijke vragen te formuleren, is het belangrijk die wensen, gebruiken en noden in kaart te brengen. Het integreren van verschillende invalshoeken, zowel vanuit een helikopterperspectief als vanuit de bewoners zelf, is het noodzakelijke startpunt bij het creëren van duurzame stedelijke ruimte. Diversiteit in de publieke ruimte is immers geen te bereiken ideaal, maar een bestaande conditie. 

Afgelopen jaren bogen 51N4E Acte en Simply Community zich samen over een reeks cases rond diversiteit en de publieke ruimte. Door elementen uit ruimtelijk en antropologisch onderzoek te verweven, ontwikkelden ze een methodologie om te komen tot genuanceerde projectdefinities voor (rand)stedelijke transformaties. Het resultaat is een combinatie van deze invalshoeken tot een facetrijk onderzoek naar ruimte voor diversiteit. Het kreeg uiteindelijk vorm als drie verhalen over de wijk Moscou-Vogelhoek in Gent, gebundeld in een publicatie die is opgevat als een brief aan beleidsmakers.  

Een papieren folder bestellen kan via mail bij 51N4E acte.