PRIJS BOUWHEER BELOONT PUBLIEKE BOUWHEREN MET ZIN VOOR VERNIEUWING
De Prijs Bouwheer wordt op initiatief van de Vlaamse Regering en de Vlaamse minister van Bestuurszaken om de twee jaar ingericht door de Vlaams Bouwmeester.
Publieke en semipublieke bouwheren bepalen in belangrijke mate het architectonische gezicht van Vlaanderen. De Vlaamse Bouwmeester wil een hoogstaand stedenbouwkundig, landschappelijk en architecturaal kwaliteitsbeleid bij overheden aanmoedigen. Met de Prijs Bouwheer wil hij opdrachtgevers bekronen die door hun doordachte aanpak en zin voor vernieuwing tonen dat ze kwaliteit vooropstellen.
EEN BELONING VOOR EEN TOTAALPROCES
Een goed bouwproject heeft een goede architect nodig, maar vooral een goede bouwheer. Die formuleert een heldere opdracht en opent een creatieve dialoog met alle betrokkenen. Hij staat open voor experiment en gaat op zoek naar geschikte partners.
Een goede ontwerper zoekt oplossingen die tegemoetkomen aan de ambities en de noden van de bouwheer én van de eindgebruikers. Uit de magie van die interactie groeit een uniek project. Kwaliteit moet niet alleen op uitvoerend niveau vooropstaan, maar verdient ook op beleidsniveau de nodige aandacht. De PRIJS BOUWHEER 2009 bekroont een bouwheer niet alleen voor zijn realisatie, maar ook voor het moedige en vaak complexe proces dat eraan voorafging.
VIER CATEGORIEËN
- 1 NIEUWBOUW
Een nieuwe bibliotheek, cultureel centrum, sportcomplex of kantoorgebouw. Een sociaal huisvestingsproject, een rust- en verzorgingstehuis of woningen voor mensen met een handicap ... De bouwheer argumenteert zijn keuze voor nieuwbouw. Hij beschrijft met welke ruimtelijke en maatschappelijke vragen, behoeftes en uitdagingen hij wordt geconfronteerd, waarom hij voor een bepaald ontwerp kiest en hoe hij in samenspraak met de ontwerper en met de betrokken actoren zoekt naar mogelijke antwoorden en oplossingen – niet alleen voor vandaag, maar ook voor de toekomst.
- 2 HERGEBRUIK EN HERBESTEMMING
Een historisch stadhuis herinrichten tot een hedendaags administratief centrum. Een leegstaande werkplaats omvormen tot een nieuw cultureel centrum. Leslokalen voor muziekonderwijs onderbrengen in een oud pakhuis…. De bouwheer kiest een bestaand pand en onderzoekt welke mogelijkheden het gebouw biedt voor hergebruik (met behoud van de bestaande functies) of voor herbestemming (met toekenning van nieuwe functies). Hij beschrijft de kwaliteiten van de site, heeft oog voor de geschiedenis ervan en onderzoekt samen met de ontwerper hoe het gebouw in de toekomst optimaal kan functioneren.
- 3 PUBLIEKE RUIMTE
De herwaardering van een stationsbuurt. De heraanleg van een stadsplein tot aangename verblijfs- en ontmoetingsruimte. De herinrichting van een dorpskern met meer oog voor groen. Een nieuwe brug voor voetgangers en fietsers binnen een globale visie op mobiliteit ... De bouwheer richt zich op een nieuwe of hernieuwde publieke ruimte – waarbij hij een open dialoog tot stand brengt tussen de ontwerper, de beheerder en de gebruikers van die ruimte. De ingrepen zijn beeldbepalend en maken de site herkenbaar. Deze categorie omvat zowel de publieke ruimte binnen een bebouwde context (straten, pleinen, …) als landschappen en infrastructuurprojecten.
- 4 KUNST IN OPDRACHT
Een hedendaags kunstwerk integreren in de heraanleg van een plein of in de constructie van een nieuw gebouw ... Kunst in de publieke ruimte heeft niet alleen een decoratieve functie, maar vervult ook een maatschappelijke rol. Kunst kan een baken of een her-kenningsteken zijn. De bouwheer legt uit waarom hij opteert voor kunst in opdracht en hoe het kunstwerk vanaf het begin deel uitmaakt van het ontwerp. Hij licht zijn keuze voor een bepaalde kunstenaar toe en beschrijft hoe de samenwerking en het proces verlopen.
GEÏNTEGREERDE OPDRACHT
Projecten die minimum drie categorieën op een zinvolle manier integreren, komen in aanmerking voor de prijs van de geïntegreerde opdracht. De jury selecteert de laureaat op basis van de kandidaturen binnen de vier categorieën.
HOE BEOORDEELT DE JURY ?
De jury hanteert verschillende criteria: opdrachtformulering, proces en resultaat vormen de verschillende stappen van een geslaagd project.
De manier waarop een OPDRACHT wordt geformuleerd en gegund zegt veel over de ambities van de bouwheer. Alleen een juiste vraag kan een kwalitatief waardevol antwoord opleveren.
Tijdens het PROCES is voortdurend overleg met alle betrokkenen noodzakelijk. Overheidsopdrachten winnen pas aan algemeen belang als ze worden gedragen door het beleid én door de maatschappij. Een goede bouwheer heeft van bij de aanvang al oog voor de kwaliteit van het project, de toe-eigening, het gebruik en het beheer op korte en lange termijn.
Met het RESULTAAT wordt duidelijk in welke mate er tijdens het proces aan kwaliteitsbewaking werd gedaan.
NOMINATIES EN BEKRONING
De jury bestaat uit voorzitter Jan Strubbe, Niek De Roo, Anne-mie Hautekeete, Joke Vermeulen, Chantal Dassonville, Dirk Sijmons, Jan Compernol, Kristiaan Borret, Edith Wouters, Agnieska Zajac en Gijs Moors en de (niet stemgerechtigde) secretaris, Sofie Vandelannoote. Voor elk van de vier categorieën worden maximaal drie genomineerden aangeduid en wordt één laureaat voorgesteld.
DE PRIJZEN
Op 25 september 2009 reikten Vlaams minister van Bestuurszaken Geert Bourgeois en Vlaams Bouwmeester Marcel Smets de Prijs Bouwheer uit. De winnaars van deze editie zijn: Park Spoor Noord Antwerpen (initiatief van de stad Antwerpen), Sportcentrum De Boerekreek in Sint-Laureins (initiatief van de provincie Oost-Vlaanderen), de reconversie van de Picanolsite in Ieper (initiatief van de stad Ieper), de zevensprong in Nieuwkapelle (initiatief van de stad Diksmuide) en het restpaviljoen in het domein van het psychiatrisch ziekenhuis Sint-Norbertus in Duffel.
Achtergrondinformatie over elk van deze projecten kan u hier downloaden.
De prijsuitreiking is de apotheose van de wedstrijd. De genomineerden en laureaten ontvingen een voor deze gelegenheid ontworpen kunstwerk van Johan De Wilde en een driedaagse buitenlandse studiereis naar Madrid in het voorjaar van 2010. Het logo PRIJS BOUWHEER 2009 kunnen zij gebruiken als keurmerk en herkenningsteken voor hun project. Alle genomineerde projecten worden voorgesteld in een speciale publicatie.
OPVOLGING NA DE PRIJS BOUWHEER 2009
De Prijs stopt niet met de bekroning. De Vlaamse Bouwmeester wil samen met de ‘bekroonde bouwheren’ (genomineerden en laureaten) een gemotiveerd team van ervaringsdeskundigen vormen, die het kwaliteitsbeleid mee uitstippelen en activiteiten organiseren waarbij ze hun knowhow publiek maken en delen met anderen.
WIE KAN ZICH KANDIDAAT STELLEN?
NIEUW VERSUS GEVESTIGD / KLEIN VERSUS GROOT
De Vlaamse Bouwmeester nodigt zowel nieuwe als gevestigde bouwheren uit de publieke en semipublieke sector uit om deel te nemen aan de Prijs Bouwheer 2009.
Een kwalitatief project realiseren is geen kwestie van klein of groot. Zowel grootschalige als kleinschalige projecten komen voor de prijs in aanmerking. De projecten zijn gesitueerd in Vlaanderen of Brussel, de uitvoering werd beëindigd in de periode tussen 1 mei 2006 en 1 maart 2009.
PUBLIEKE EN SEMIPUBLIEKE OVERHEDEN
Zowel publieke als semipublieke overheden kunnen hun kandidatuur indienen. Ook een partner (bijvoorbeeld de ontwerper) kan op eigen initiatief, maar met akkoord van de bouwheer, de kandidatuur van de bouwheer voordragen. Publieke bouwheren zijn de departementen en agentschappen van de Vlaamse overheid, de Vlaamse Gemeenschapscommissie, de Vlaamse provincies, steden en gemeenten en OCMW’s. Met semipublieke bouwheren worden bedoeld: de provinciebedrijven, intergemeentelijke samenwerkingsverbanden, autonome gemeentebedrijven, OCMW-verenigingen, de erkende erediensten, sociale huisvestingsmaatschappijen, scholen, universiteiten, centravoor volwassenenonderwijs en andere instanties die inVlaanderen opleidingen aanbieden, welzijns- en gezondheidsvoorzieningen en alle andere overheden die een ‘Vlaamse’ projectsubsidie van minstens 60 procent genieten.
NUTTIGE DOCUMENTEN
De folder Prijs Bouwheer 2009 (.pdf 1MB)
Het reglement Prijs Bouwheer 2009 (.pdf 0,6MB)







